Mở chìa khóa chính sách tài chính từ đất đai

đăng 22:05, 2 thg 1, 2012 bởi Nguyễn Đăng Phương
7.5.jpgTại Hội thảo khoa học "Động viên tài chính từ đất đai để đầu tư phát triển hạ tầng cơ sở", do Viện Chiến lược và Chính sách tài chính tổ chức tại Hà Nội ngày 30/12
Các đại biểu tham dự đều cho rằng phải mở được chìa khóa chính sách, đặc biệt là trong lĩnh vực thuế mới giải quyết được vấn đề trên. Theo ông Nguyễn Thế Chinh, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược chính sách Tài nguyên và Môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường), chính sách thuế đất và thu tiền sử dụng đất ở Việt Nam còn nhiều bất cập. Cụ thể, chính sách thu tiền sử dụng đất, tiền thuê nhà đất và bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi thu hồi còn có sự phân biệt giữa các nhà đầu tư nước ngoài và trong nước. Những bất cập trong quy định thuế và quyền sử dụng đất còn phức tạp dẫn đến kẽ hở trốn thuế khi người dân tự chuyển nhượng quyền sử dụng đất, không khai báo với chính quền. Bên cạnh đó, nhiều đại biểu cũng tỏ ra băn khoan khi hiện nay, giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành thường thấp hơn so với giá giao dịch trên thị trường khoảng 30-40%, từ đó tạo kẽ hở tham nhũng, tăng siêu lợi nhuận cho các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản. Trước thực tế này, các chuyên gia khuyến nghị khung giá đất nên quy định mức tính thuế theo tỷ lệ (%) so với giá thị trường để địa phương chủ động xác định giá đất. Chính phủ cũng nên yêu cầu địa phương xây dựng cơ sở dữ liệu giá thị trường chuyển nhượng. Ngoài ra, nên cụ thể hóa các mức thuế cho từng loại đất theo mục đích sử dụng. Nói về vấn đề này, ông Phạm Sỹ Liêm, Viện trưởng Viện Nghiên cứu đô thị và Phát triển hạ tầng khuyến nghị, cùng với việc tiếp tục hoàn thiện phí đất nông nghiệp, Nhà nước nên sớm ban hành Luật Thuế nhà đô thị và nông thôn để tạo nguồn thu lớn cho ngân sách và cũng là để điều hòa thu nhập của các tầng lớp dân cư. Số liệu thống kê của Viện Nghiên cứu đô thị và Phát triển hạ tầng cho thấy, nguồn thu từ đất đai trong nhiều năm nay có xu hướng tăng mạnh, tuy nhiên tỷ lệ này chưa bao giờ vượt 9% tổng thu NSNN và chỉ chiếm cao nhất là gần 3% GDP trong năm 2007. Nếu chia tách cụ thể, thu từ đất đai phụ thuộc rất lớn vào nguồn thu từ giao quyền sử dụng đất. Trong giai đoạn 2005-2010, thu từ giao quyền sử dụng đất luôn chiếm trên 80% tổng nguồn thu từ đất. Tuy nhiên, nguồn thu NSNN từ đất đai chưa có tính bền vững vì trong dài hạn nguồn thu này sẽ giảm mạnh khi mà đất đã được giao phần lớn cho người sử dụng.
Comments